HHhH – Laurent Binet

Oorspronkelijke titel: HHhH
Vertaald door Liesbeth van Nes.

In de roman van Laurent Binet staat de aanslag op Reinhard Heydrich centraal. Heydrich, “de beul van Praag” en het “blonde beest”, als kind “de geit’ genoemd. De persoon Heydrich komt aan de orde. Maar veel meer nog degenen die de opdracht tot de aanslag gaven, de mannen die hem pleegden, de mannen en vrouwen die hen hielpen, hen hebben verraden en de slachtoffers. Natuurlijk ook de gebeurtenissen in relatie tot de aanslag, de aanloop en de gevolgen.

Het kostte wel even tijd om te wennen aan de tussenzinnen die Binet veelvuldig gebruikt. De vrij uitgebreide beschrijving van zijn onderzoek naar het realiteitsgehalte van films over Heydrich vond ik in eerste instantie minder relevant. Dat gevoel veranderde snel. Ik zat er gewoon helemaal naast. Want het onderzoek van Binet om te achterhalen in hoeverre het geschetste beeld de realiteit weergaf, zowel ten aanzien van de films als al het andere materiaal dat hij gebruikt om tot zijn verhaal te komen, maakt dit boek juist zo bijzonder. Binet is in een voortdurende strijd gewikkeld om feiten en fictie strikt gescheiden te houden. Hij ondervindt dat dit lastig is want hoe simpel is het niet om een interpretatie of aanname aan het verhaal mee te geven. Hij betrapt zichzelf daar bijvoorbeeld op als hij schrijft wat iemand denkt of voelt. Dat kan hij immers niet weten.

Niet alleen zijn strijd om fictie en feiten gescheiden te houden maar ook de eigen betrokkenheid bij het verhaal maken HHhH tot een indringend boek. Door de rol van zijn vader, door de plaatsen te bezoeken waar gebeurtenissen zich hebben afgespeeld en door te vertellen alsof hij ter plekke was en het voor zijn eigen ogen zag gebeuren.

Alles bij elkaar een indringend, knap geschreven boek dat ook prettig leest. En dat prettige slaat natuurlijk alleen op de schrijfstijl en geenszins op de verschrikkingen waarover Binet schrijft. Het blijft ongelofelijk hoe de misdaden in WO II altijd nog erger blijken te zijn dan je al wist.

Zelf las ik nog niet zo lang geleden Liefde en Spionage in Hitlers Berlijn van Erik Larson. Een heel ander boek. Het verhaal van de Amerikaanse ambassadeur die in Berlijn wordt gestationeerd als het nazisme in opkomst is. Dezelfde personen, dezelfde locaties in Berlijn, dezelfde nacht van de lange messen maar wel bekeken door andere ogen vanuit een heel andere invalshoek. Degenen die HHhH interessant vinden, zou ik willen adviseren ook deze roman te lezen.

Binet noemt in zijn boek ook nog een aantal titels  van boeken waarin Heydrich een rol speelt. Het boek van Jiri Weil, Mendelssohn is op het dak,  Seven Men at Daybreak van Alan Burgess en Like a Man van David Chacko. Het boek van Chacko lijkt mij het boek waar feiten en fictie het minst gescheiden worden maar daarover kan ik pas oordelen als ik het boek heb gelezen.

Tot slot nog een citaat dan Flaubert dat Binet in zijn boek heeft opgenomen:
“We zijn meer waard door ons streven, dan door wat we tot stand brengen”.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: