Rules of Civility – Amor Towles

Nog maar net de laatste bladzijde omgeslagen. Jammer, want Rules of Civility van Amor Towles is een topper. Het was moeilijk kiezen. Sneller gaan lezen omdat je wilt weten hoe het verhaal zich ontwikkelt of juist langzamer omdat het zo’n mooi geschreven boek is. Ik kan me eigenlijk niet herinneren dat ik dat eerder zo sterk heb gehad.

Alhoewel ik boeken niet zo gauw zal kiezen of afwijzen op basis van de omslag had ik in dit geval door de omslag toch even twijfel of dit een boek voor mij zou zijn. Dat was na het lezen van de Preface al helemaal over. Voor een belangrijk deel door de schrijfstijl maar ook doordat het verhaal begint met een bezoek van de hoofdpersoon, Katey Kontent, aan een fototentoonstelling van Walker Evans, een van de grote voorbeelden voor mij als amateurfotograaf. Het zijn foto’s van forensen in de ondergrondse van New York. De “subway”-foto’s worden door Towles zo treffend beschreven dat het al meteen duidelijk was dat ik 330 pagina’s leesplezier kon verwachten:

“For, in fact, the pictures captured a certain naked humanity. Lost in thought, masked by the anonymity of their commute, unaware of the camera that was trained so directly upon them, many of these subjects had unknowingly allowed their inner selves to be seen.”

Katey ziet op de foto’s een bekende, Tinker Grey, een man die een belangrijke rol heeft gespeeld in haar leven. Daarmee begint het verhaal van Katey. Een terugblik op het jaar dat ze Tinker Grey heeft ontmoet, de jaren van de depressie in de VS. Een jaar van vriendschap, liefde en verlies.

Het is een roman over liefde, maar ook over ambitie, de depressie, New York, volwassen worden en de Amerikaanse droom. Ik heb er van genoten. Zo’n debuut zou iedere schrijver zich wensen. Wellicht is de eerste prijs inmiddels al binnen, zo niet dan gaat die er zeker komen. Door de schrijfstijl van Towles zie je de gebeurtenissen voor je, je ruikt de straten van New York, je hoort de geluiden. Op een website las ik dat er onderhandelingen zouden zijn over een uit te brengen film. Dat zou me niet verbazen want de roman is hier uitermate geschikt voor. Alleen, ik zal er vermoedelijk niet naar toe gaan. Terwijl ik het boek las, speelde de film zich al in mijn hoofd af. Ik zou de film bijna kunnen regisseren. Na het omslaan van de laatste bladzijde had ik het gevoel terug te komen uit het New York van voor de Tweede Wereldoorlog. Wat mij betreft kan geen film kan concurreren met de beelden die Towles weet op te roepen.

De karakters zijn goed neergezet, authentiek. Een meeslepende schrijfstijl, volstrekt passend bij de jaren dertig, scherpe dialogen. Mijn boek zit inmiddels volgeplakt met post-it briefjes bij teksten die ik nog eens wil lezen of in mijn blog als voorbeeld wil geven. Dat zou deze recensie wel erg lang maken. Het is moeilijk kiezen, maar ik zal me beperken tot deze dialoog:

- Hello Cinderella, he said in Russian. You’re looking superlative.
- You’ve got bad lightning.
- I’ve got good eyes.
He nodded toward our table
- Who’s the young man? Yours or your friends?
- A little bit of both I guess.
- That doesn’t work for long, my slender one.
- Says you.
- Says the sun, the moon and the stars.

Het wordt eind van het jaar nog moeilijk om mijn beste boek van 2011 te kiezen maar Rules of Civility staat op mijn shortlist. Het zal niemand meer verbazen, mijn oordeel, vijf sterren.

Voor wie het leuk vindt, de foto’s van Walker Evans zijn hier te bekijken. Amor Towles heeft zijn eigen website en is ook op Facebook te vinden.